Her sene dünyanın her köşesinden sayısız insanın gerçekleştirdiği “gap year”, son zamanlarda Türkiye’de de yoğun ilgi görmeye başladı. Ülkemizde sunulan gap year seçenekleri için talep çığ gibi büyürken bu kavramın bize uyarlanışı soru işaretlerini de beraberinde getirdi. “Gap year nedir?”, “Gap year nasıl yapılır?”, “Mezuna kalmak ve gap year arasındaki fark nedir?” gibi sorular özellikle öğrencilerin kafasını karıştırıyor. 50 yıldır yurt dışı eğitim sektörüne liderlik eden EF Education First, bu konuyu mercek altına aldı.
Gap year nedir?
Tam tercümesiyle “boşluk yılı”; lise ve üniversite öğrencileri ile profesyonellerin tercih edebileceği ve genellikle 1 yıllık bir süreci kapsayan bir zaman değerlendirme tecrübesini ifade ediyor. Gap year yapanlar bu zaman diliminde kendilerine en iyi yatırımı yapmak adına kararlar alıyorlar. Seçenekler arasında yurt dışında dil eğitimi görmek, dünyayı dolaşmak, farklı işler deneyimlemek gibi cazip olanaklar yer alıyor. Bu deneyim sırasında para kazanılabildiği gibi, geleceğe yatırım da yapılabiliyor.
EF gap year araştırması
Her 10 kişiden en az 1’i yurt dışına giderek değerlendiriyor
EF Education First son 10 seneyi kapsayan bir gap year araştırması yaparak bu konsepte yönelik çarpıcı istatistikleri inceledi. Buna göre gap year yapmayı tercih edenlerin %27 kadarı bir işe girerek hayat gayelerini bulmayı amaçlıyor. %14’lük bir kesim ise yurt dışında kendini keşfetmeyi deniyor. Yurt dışı tecrübesinde başı hedefsiz geziler, kariyer programları, dil eğitimi gibi motivasyonlar çekiyor. Ülkemizde ise mezuna kalmak bu sebeplerin başında geliyor.
Lise öğrencileri gap year yapmak için oldukça hevesli
Gap year kavramı lise öğrencileri arasında olabildiğince yaygın durumda. Çalışmaya göre lise öğrencilerinin %35’lik büyük bir dilimi gap year yaptıklarını belirttiler. Büyük çoğunluk ise bu deneyimi lisenin sonunda, üniversiteye başlamadan hemen önce yaşamak istiyor. Araştırmanın ortaya çıkardığı bir diğer bulgu ise liseden umduğunu bulamayan, “teoride” başarısız öğrencilerin boşluk yılı sonrası elde ettiği etkileyici üniversite dereceleri. Bu yolculuğa çıkanların %90’ı bir senelik aradan sonra okula dönerek not ortalamalarını arttırmayı başardılar.
Kariyer adına en doğru tercih
Geride bıraktığımız 10 sene içerisinde gap year macerasına girişmiş öğrencilerin %60’lık bir bölümü bu kararın doğru kariyer seçimi yapmalarında pozitif bir faktör olduğunu belirtti. Yurt içi ve yurt dışı kariyer fırsatlarını değerlendirme şansı sunan boşluk yılının getirdiği en önemli artılardan birisi iş sektörleri hakkında bilgi toplama imkanı yaratması. Bu süre boyunca farklı endüstrilere göz atılabilir, kısa süreli stajlar tamamlanabilir ve kariyer planları bu şekilde netleştirilebilir. Öğrencilerin %88’i gap year sonunda kendilerine sunulan iş imkanlarının öncesine kıyasla daha fazla olduğunu söylüyor.
Türkiye için göz alıcı istatistikler
Türkiye’de emin adımlarla gelişmekte olan gap year konseptinin yansımaları şimdiden görülmeye başlandı. Ülkemizde her sene YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı) milyonlarca öğrenci adayını ağırlamakta, bu sınavın sonucunda ise 1 milyon kadar kişi mezuna kalmaktadır. Mezuna kalmak ile gap year tam olarak birbirini karşılayan terimler gibi gözükmeseler de sürecin uzunluğu ve seçeneklerin bolluğu bu iki terimi birbirine yaklaştırıyor. Yalnızca geçtiğimiz sene bile ülkemizde gap year talep oranında %25-30’luk bir artış gözlendi. Mezuna kalan öğrenciler dünyayı görmek ve kişisel yatırıma yönelmek konusunda eskiye oranla çok daha istekli. Böyle bir atılımın kendilerini kariyer alanında bir adım öne geçireceğini fark ettiklerini görüyoruz.
EF Türkiye Yurt Dışı Akademik Yıl programı müdürü İrem Şahin, gap year tecrübesini bizzat yaşayanlardan. Üniversitede mühendislik okurken eğitimimin 3. senesinde kendimi geliştirmek ve geleceğime yatırım yapmak adına okula 1 yıllık bir ara vermeye karar verdim. Hayallerimin, hedeflerimin ve yapmak istediğim işin ne olduğunu keşfetmek istedim,” diye açıklıyor gap year kararını genç ve başarılı yönetici.
Şahin, gap year için Fransa’yı seçmiş ve tercihinden çok memnun kalmış: “Fransa’da şahit olduğum kültürel farklılıklar, kurduğum arkadaşlıklar ve yakaladığım diğer ülkeleri ziyaret fırsatı vizyonumu genişleterek hayallerimin ne olduğunu anlamama yardımcı oldu. Gönül rahatlığıyla söyleyebilirim ki hayatıma en büyük değeri katan zaman dilimi burada geçirdiğim 1 sene oldu. Ülkeme döndüğümde okulumu derece ile bitirdim, yüksek lisans yaptım ve gap year deneyimimden aldığım ilhamla iş hayatına mühendis olarak değil, hayal ettiğim ayakkabıları tasarlamak üzere kendi işimi kurarak başladım.” İrem Şahin bu kararın kendisini profesyonel hayatta bir adım öne geçirdiğini belirterek sözlerini noktalıyor.
Yabancı dil öğrenmek için en iyi fırsat
Son olarak nefesinizi kesecek bir istatistik: Gap year yapan öğrenci ve gençlerin %91’lik bölümü bu bir sene içerisinde yeni bir dil öğrenme başarısını gösterdiklerini belirtiyor. Özgeçmişlerine ekstra bir dil yazan adaylar böylece akademik hayatlarında başarı oranlarını arttırıyor ve bunu takiben daha fazla kariyer teklifine erişiyorlar. Kültürel etkileşim ve yurt dışı bağlantılarını zenginleştirmek gibi ekstra faydaların da temeli böylece atılmış oluyor. Bu açıdan bakıldığında mezuna kalmak kesinlikle avantaja çevrilebilir gibi görünüyor.